Ijtimoiy-gumanitar fanlar

PROEMIA NOMINATIVALI TASHQI QIYOFA VA ULARNING MAJOZIY KOMPONENTLARINING MAVZUVIY- SEMANTIK TASNIFI

paremiya, maqol, tashqi ko‘rinish, somatizm, madaniyat kodlari, zoomorf kod, fitomorf kod, aksiologik baho, ko‘rk, qiyosiy tahlil, rus tili, o‘zbek tili.

Mualliflar

  • Сохиба КАРИМОВА Старший преподаватель, Университет академических и социальных наук, Ташкент, Узбекистан, Uzbekistan

Maqolada rus va o‘zbek paremiyalarida inson tashqi ko‘rinishining ifodalanishi qiyosiy-lingvokulturologik jihatdan tahlil
qilinadi. Ularning aksariyati frazeologiya va turg‘un o‘xshatishlar materialiga tayanadi, rus va o‘zbek tillari esa bu jihatdan
qiyoslanmagan. Obrazli komponent bo‘yicha beshta kod ajratiladi: somatik, zoonim va ornitonim, fitonim, artefakt hamda tabiat
va kosmik obrazlar. Tahlil shuni ko‘rsatdiki, ikki paremiologik manzarada zoomorf va fitomorf kodlarning baho yo‘nalishi bir-
biriga qarama-qarshi. Rus maqollarida hayvon obrazi ko‘proq xunuklik va aqlsizlikni bildiradi. O‘zbek maqollarida esa gul
obrazi go‘zallikning asosiy etaloni hisoblanadi, hayvon obrazi ham ijobiy o‘xshatishda qo‘llanadi.