декоративный, ландшафтный дизайн, озеленение городов. TOSHKENT BOTANIKA BOG‘IGA INTRODUKSIYA QILINGAN MANZARALI LONICERA KOROLKOWII STAPF (CAPRIFOLIACEAE JUSS.) NING GULLASH DINAMIKASI
##submission.downloads##
Ilk bor Toshkent Botanika bog‘i sharoitida Lonicera korolkowii Stapf ning kunlik va mavsumiy gullash dinamikasi havo harorati va havoning nisbiy namligiga bog‘liq holda о‘rganilgan. 2 yillik (2022-2023 yy.) gullash dinamikasi bо‘yicha olingan qiyosiy natijalarga kо‘ra, 2022-yilga nisbatan 2023-yilda gullash fazasining 8 kun oldin (28.03) boshlanganligi (havo harorati 27 oС, havoning nisbiy namligi 34%) va gullashining 5 kun erta tugaganligi (14.04) kuzatildi. Bu – havo haroratining 2022-y. ga (14 oС, 47%) nisbatan 2023-y. da kо‘tarilganligi (33 oС) va havoning nisbiy namligiga (28%) bog‘liqligi bilan izohlanadi. Bu holat bevosita urug‘ mahsuldorligining ham ortishiga sabab bо‘lgan, ya’ni 2022-y. urug‘ mahsuldorlik koeffitsiyenti nisbatan pastroq (72,0%), 2023-y. esa yuqori (86,4%) kо‘rsatkichni tashkil etdi. Lonicera korolkowii ning introduksiya sharoitida gullash dinamikasi va urug‘ mahsuldorligini о‘rganish – kelgusida ushbu turni о‘rmonchilik, landshaft dizayni yoki kо‘kalamzorlashtirishga joriy etishda qaysi sohalarda qо‘llash yoki qancha miqdorda foydalanish imkonini beradi. Toshkent Botanika bog‘ida yaxshi gullab, meva hosil qilishi – introduksiya muvaffaqiyati hisoblanib, ushbu sharoitga tо‘liq moslashganligini kо‘rsatadi. Shu boisdan о‘simlikni respublikamiz shaharlarini kо‘kalamzorlashtirishda manzarali о‘simlik sifatida tavsiya etish mumkin.
2. Сенников А. Lonicera L. //Флора Узбекистана. 2019. Т.3. – С. 48-64.
3. Пратов У.П. Род Lonicera L. //Определитель растений Средней Азии. Т. 9. Ташкент: Фан. – С. 328-338.
4. Коновалова Т.Ю., Шевырева Н.А. Декоративные кустарники или 1000 растений для вашего сада. Иллюстр. справочник. – М.: Фитон+, 2004. – С. 86.
5. Арипова H.Т., Штонда H.И. Интродукция и акклиматизация растений. Выпуск 22. – Ташкент, 1988. – C.56.
6. Закиров П.К. Доминанты растительного покрова зоны тау (Среднегорье) Средней Азии и результаты их интродукции в Ботанический сад АН УзССР” (Lonicera nummulariifolia Janb. et Spach, L. zeravschanica (Rehd.) Pojark.)//Интродукция и акклиматизация растений. Выпуск 24. – Ташкент, 1991. – C.21.
7. Штонда Н.И. Выявление потенциальной «агрессивности» интродуsированных растений при расширений их культигенного ареала (Lonicera maackii (Rupr.) Maxim.) //Интродукция и акклиматизация растений. Выпуск 27. – Ташкент, 1996. – C.44.
8. Жумабаева Р.O. Некоторые итоги интродукции Североамериканских растений в условиях Шымкентского дендропарка (Lonicera canadensis Marsh., L. americana K. Koch.) //Интродукция и акклиматизация растений. Выпуск 27. – Ташкент, 1996. – C.104.
9. Халмурзаева А.И. Эколого-географический анализ растений, интродуцированных из центральноевропейской и западносибирской флористических провинций (Lonicera nigra, L. altaica Pall., L. xylosteum L., L. tatarica L.) //Интродукция и акклиматизация растений. Выпуск 28. – Ташкент, 2003. – C.123.
10. Raximova N., Nosirov S., Babayorova G., Olimjonova M. Toshkent Botanika bog‘iga introduksiya qilingan manzarali Lonicera microphylla Willd. ex Schult. (Caprifoliaceae Juss.) ning gullash dinamikasi //Biologik xilma-xillikni saqlash va undan barqaror foydalanish istiqbollari ilmiy-amaliy konferensiya materiallari. – Samarqand, 2023. – B. 260-265.
11. Ashurmetov O.A., Qarshiboyev X.Q. О‘simliklarda reproduksiya jarayonini о‘rganishga oid metodik kо‘rsatmalar. – Toshkent: Fan, 2008. – 22 b.


.jpg)

.png)






