Tabiiy fanlar

KARTOSHKA CHIPSLARI VA INSON SALOMATLIGI: POTENSIAL XAVF VA TA’SIRLAR

Kartoshka chipslari, gazaklar, fri, akrilamid, patologiya, yurak qon tomiri kasalliklari, qandli diabet, semirish.

Mualliflar

  • Marg‘uba J. TOSHTEMIROVA Dotsent vazifasini vaqtincha bajaruvchi, Toshkent davlat texnika universiteti, Toshkent, O‘zbekiston, Uzbekistan
  • Gulbohor T. ABDULLAYEVA Biologiya fanlari doktori (DSc), professor, Toshkent davlat texnika universiteti, Toshkent, O‘zbekiston, Uzbekistan

Kartoshka gazaklari ayrim holatlarda chipslar yoki fri deb ham nomlanuvchi tez tayyor bo‘luvchi qovurilgan kartoshka
bo‘laklaridir. Ular tez tayyorlanishi va yoqimli ta’mi bo‘lganligi sababli insonlar orasida ko‘proq yoshlar tomonidan sevib
iste’mol qilinadi. Biroq ushbu mahsulotlarning tarkibida ko‘p miqdorda yog‘, tuz va ba’zi hollarda zararli kimyoviy
qo‘shimchalar mavjud bo‘lganligi sababli insonlarda turli patologiyalar rivojlanishiga sabab bo‘ladi. Ularning yuqori haroratda
qovurish jarayonida akrilamid kabi moddalar hosil bo‘lib, ular inson sog‘lig‘i uchun potensial xavf keltirib chiqaradi. Kartoshka
gazaklarini ortiqcha iste’mol qilish semirish, yurak-qon tomir kasalliklari, qandli diabet va qon bosimining oshishiga olib kelishi
mumkin. Shuningdek, vitamin va mineral moddalarning kamligi sababli bu mahsulotlar to‘yimli ozuqa hisoblanmaydi. Mazkur
maqolada kartoshka gazaklarining inson organizmiga salbiy ta’siri va ularni cheklangan miqdorda iste’mol qilish zarurligi
haqidagi fikrlar turli xorijiy va mahalliy manbalar asosida tahlil qilingan.