Tabiiy fanlar

OROL DENGIZI QURIGAN TUBIDA SHAKLLANGAN CHO‘L QUM TUPROQLARI TAVSIFI

Orol dengizi qurigan tubi, tuproq-grunt, suv tuz rejimi, transformatsiyasi, keltirma, qum barhan.

Mualliflar

  • ALIJON DUSALIEV Tuproqshunoslik va agrokimyo ilmiy tadqiqot instituti tayanch doktoranti, Uzbekistan
  • Abduvaxob ISMONOV Tuproqshunoslik va agrokimyo ilmiy tadqiqot instituti Tuproqlar genezisi, geografiyasi va kartografiyasi bo‘limi mudiri, b.f.n., Uzbekistan
  • O‘ktamxon MAMAJANOVA Tuproqshunoslik va agrokimyo ilmiy tadqiqot instituti kichik ilmiy xodimi, Uzbekistan

Keyingi yillarda tabiiy va antropogen omillarning kuchayishi natijasida Amudaryo va Sirdaryo suvlarining Orol dengiziga
quyilmasligi dengizning qurigan tubi tuproq-grunt qoplamlarida tarqalgan cho‘l qum tuproqlarning mexanik tarkibi, sho‘rlanish
tipi, sho‘rlanganlik darajasi, tuproq guruntlaridagi gumus miqdori turlicha ekanligi o‘rganilgan. O‘rganilgan hudud tuproq-
gruntlarini sho‘rlanganlik darajasi ham o‘rganilganda 47-kesma profilidagi tuproqning yuza qatlamida ya’ni 0-9 va 9-50 sm
chuqurlikdagi qatlamlarida tuproqlarning sho‘rlanganish tipi xlorid-sulfatli va sho‘rlanganlik darajasi bo‘yicha kuchli
sho‘rlanganligi va tuproq profilining pastki qatlamida sho‘rlanish tipi bo‘yicha sulfat-xlorid va sho‘rlanganlik darajasi bo‘yicha
kam sho‘rlanganligi qayd etildi. O‘rganilgan cho‘l qum tuproqlarining yuza qatlamida ya’ni 0-9 sm va 9-50 sm da gumus
miqdori 0.418% dan 0.528 % gacha orliqda tebranadi.