Tabiiy fanlar

QORAQALPOGʻISTON HUDUDIDA YASHOVCHI ZAHARLI ILONLAR ZAHRINING BOSHQA OʻTA ZAHARLI ILONLAR ZAHRIGA NISBATAN FERMENTATIV FAOLLIGI VA TOKSIK TA’SIRINING OʻZIGA XOS XUSUSIYATLARI

ilon zahari, Turon gürzisi, qalqontumshuq ilon, ko‘lvor ilon, metalloproteinaza, fosfolipaza A₂, gemotoksin, neyrotoksin, fermentativ faollik.

Mualliflar

  • Aynura PATULLAEVA Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya va sport universiteti Nukus filiali, Nukus, Qoraqalpogʻiston, Uzbekistan

Mazkur maqolada Qoraqalpogʻiston Respublikasi hududida uchraydigan zaharli ilonlar – Turon gürzisi (Vipera lebetina turanica),
qalqontumshuq ilon (Gloydius halys) va ko‘lvor ilon zaharlarining biokimyoviy tarkibi, fermentativ faolligi hamda toksik ta’siri
o‘rganildi. Ushbu ilonlar zahari tarkibidagi metalloproteinazalar, serin proteinazalar, fosfolipaza A₂ va gialuronidaza
fermentlarining biologik roli tahlil qilinib, ularning kobra, qora mamba va taypan kabi o‘ta zaharli tropik ilonlar zahari bilan qiyosiy
tavsifi berildi. Tadqiqot natijalari Qoraqalpogʻiston hududidagi ilonlar zahari asosan gemotoksik va sitotoksik xususiyatga ega
ekanligini, tropik elapid ilonlar zahari esa neyrotoksik ta’sir ustunligi bilan farqlanishini ko‘rsatdi.