XX ASR II YARMI O‘ZBEK G‘AZALLARINING SHAKLIY TASNIFI
##submission.downloads##
G’azal janrining taraqqiyot tendensiyalariga e’tibor berilsa, unda turkiy she’riyat g’azalning rivojlanishida yangi va o’ziga xos bosqich bo’lganining guvohi bo’lamiz. G’azallarning muayyan hudud va davr ijtimoiy-siyosiy, axloqiy-ta’limiy va hissiy-falsafiy qarashlarini ifoda etishda tutgan o’rni muhimdir. O‘zbek she’riyatida XX asr II yarmida yaratilgan g‘azallarni tematik, struktural va poetik jihatdan tahlil etish ushbu davrning ijtimoiy-siyosiy va adabiy-estetik tamoyillarini o’rganishga yordam beradi. Turli davrda farqli turlarga ajratilgan g‘azal shakli mazkur asrga kelib qanday o‘zgarishlarga uchragani va ularning o‘ziga xosligi nimalarda namoyon bo‘lishi maqolada ilmiy asoslangan. Davr g‘azallarini tasniflashda O.Nosirov, R.Orzibekov, D.Yusupova, H.Homidiy va boshqa olimlarning g‘azal janri tasnifiga oid fikrlariga tayanilgan. Ilmiy izlanishlar natijasida ushbu janr formal jihatdan yetti turga ajratib o‘rganilgan. Bular: 1) oddiy g‘azal; 2) g‘azali qit’a; 3) g‘azali musajja’; 4) g‘azali muvashshah; 5) g‘azali qo‘shmuvashshahi ta’rix; 6) g‘azali zulqofiyatayn; 7) g‘azali zulradifayn.
1. Носиров О. Ўзбек адабиётида ғазал. – Т.: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1972. – 133 б.
2. Носиров О., Жамолов С., Зиёвиддинов М. Ўзбек классик шеърияти жанрлари. – Т.: Ўқитувчи, 1979. – 182 б.
3. Орзибеков Р. Ўзбек лирик поэзиясида ғазал ва мусаммат. – Т.: Фан, 1977. – 120 б.
4. Yusupova D. Aruz va mumtoz poetikaga kirish. – Т.: Akademnashr, 2020. – 289 b.
5. Abdurauf Fitrat. Tanlangan asarlar. Adabiyot qoidalari. Nashrga tayyorlovchi: H.Boltaboyev. – Т.: Ma’naviyat, 2009. – 336 b.
6. Aдабий турлар ва жанрлар. Уч жилдлик. 2-жилд. Лирика. – Т.: Фан, 1992. – Б. 193.
7. Ҳабибий. Девон. – Т.: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1975. – 535 б.
8. Ҳайитметов А. Навоий лирикаси, – Т.: УзФА нашриёти, 1961, – 296 б.
9. Чархий. Девон. – Т.: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1972. – 216 б.
10. Чустий. Садоқат гуллари. – Т.: Внешторгиздат, 1992. – 343 б.
11. Исҳоқов Ё. Ғазал. – Т.: Фан, 1978. – 160 б.
12. Исҳоқов Ё. Сўз санъати сўзлиги. Тўлдирилган ва тузатилган иккинчи нашр. – Т.: Ўзбекистон, 2014. – 318 б.
13. Қабул Муҳаммад. Ҳафт қулзум. VII жилд. – Лакҳнаy. 1230 ҳ. – Б. 46.
14. Elektron adabiyotlar:
15. www.academia.edu
16. www.scholar.google.com
17. www.scopus.com
19. www.ziyonet.u
Mulkiiyat (c) 2025 «O‘zMU XABARLARI»
Ushbu ish quyidagi litsenziya asosida ruxsatlangan Kreativ Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International litsenziyasi asosida bu ish ruxsatlangan..
.jpg)
.png)
