ПРОЗРАЧНОСТЬ ПРОЦЕССОВ ВНЕШНЕГО МОНИТОРИНГА И ОЦЕНИВАНИЯ В ОБЩЕОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ ШКОЛАХ: ПРОБЛЕМЫ И ПУТИ ИХ РЕШЕНИЯ
В статье на основе анкетирования 106 работников системы образования из 14 регионов, проведённого в мае–июле 2026
года, анализируются объективность и прозрачность процессов внешнего мониторинга и оценивания в
общеобразовательных школах. Хотя 82,1% респондентов оценили процесс как прозрачный и объективный, 66,0%
отметили наличие в системе хотя бы одного способа искусственного завышения результатов. Основными препятствиями
названы опасение снижения рейтинга школы (50,0%), недостаточная культура прозрачности у педагогов (29,2%),
административное давление и неполная цифровизация оценивания (по 27,4%). Лишь 7,5% респондентов подтвердили
наличие у директора полномочий для защиты от давления вышестоящих организаций.
1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. 2020-yil 23-sentabr, O‘RQ-637-son.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 29-apreldagi “O‘zbekiston Respublikasi xalq ta’limi tizimini 2030-
yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi PF-5712-son Farmoni.
3. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 8-dekabrdagi “Xalq ta’limi tizimida ta’lim sifatini baholash
sohasidagi xalqaro tadqiqotlarni tashkil etish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi 997-son qarori.
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 5-maydagi “Ta’lim sifatini ta’minlash va ta’lim xizmatlari ko‘rsatish
tizimini takomillashtirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PF-76-son Farmoni.
5. OECD. PISA 2025 Results (Volume I): Future-Ready Students. – Paris: OECD Publishing, 2026.
6. Abdiraimov Sh.S., Maxmudov A.Z., Tojiboyev R.S. Ta’limda baholash va monitoring asoslari: o‘quv-uslubiy qo‘llanma. –
Toshkent, 2025. – 210 b.
7. Qurbonov Sh.E., Seytxalilov E.A. Ta’lim sifatini boshqarish. – Toshkent: Turon-Iqbol, 2006. – 592 b.
8. Vaxobov M.M. Umumiy o‘rta ta’lim tizimida o‘qitish sifati monitoringi modelini takomillashtirish: ped. fan. dok. ... dis. –
Toshkent, 2007. – 260 b.
9. Ismailov A.A. Tayanch o‘rta ta’lim sifatini baholashni tashkil etish mexanizmini PISA xalqaro dasturi talablari asosida
takomillashtirish: ped. fan. bo‘yicha fals. dok. (PhD) ... dis. – Toshkent, 2022. – 146 b.
10. Abdullayev F.R. Maktabda ta’lim sifatini boshqarishda baholashning innovatsion usullarini joriy etish mexanizmini
takomillashtirish: ped. fan. bo‘yicha fals. dok. (PhD) ... dis. – Toshkent, 2023. – 137 b.
11. Abdullayev F.R. Monitoring ta’lim sifatini boshqarishning vositasi sifatida // Xalq ta’limi: muammolar, izlanishlar,
yechimlar. – Toshkent, 2022. – № 3. – B. 76–81.
12. Abdullayev F.R. Umumiy o‘rta ta’lim maktablarida ta’lim sifatini baholashning amaliyotdagi holati tahlili // Tafakkur ziyosi.
– Jizzax, 2022. – № 3. – B. 212–216.
13. Xudoyberdiyev E.U. Umumta’lim muassasalarini boshqarish strategiyasini ishlab chiqish mexanizmini takomillashtirish:
(PhD) ... dis. – Toshkent, 2025. – 247 b.
14. Грини В., Келлаган Т. Оценка образовательных достижений на национальном уровне. – М.: Логос, 2011. – 216 с.
15. Campbell D.T. Assessing the impact of planned social change // Evaluation and Program Planning. – 1979. – Vol. 2, No. 1.
– P. 67–90.
Copyright (c) 2026 «ВЕСТНИК НУУз»

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution-NonCommercial-ShareAlike» («Атрибуция — Некоммерческое использование — На тех же условиях») 4.0 Всемирная.




.jpg)

2.png)




